Урадавая палітыка царызму на тэрытрыі Беларусі ў 1860–1890 гг. (60580)

Посмотреть архив целиком

Беларускi дзяржаўны унiверсiтэт

Гістарычны факультэт

Кафедра гiсторыi Беларусi старажытнага часу i сярэднiх вякоў











Рэферат па тэма: Урадавая палітыка царызму на тэрытрыі Беларусі ў 1860 – 1890 гг.















Мiнск, 2007


План


1. Буржуазныя рэформы 1860 – 1870 гг.

2. Асаблівасці урадавай палітыкі 1870 - 1890 гг.

Спіс крыніц і літаратуры


1. Буржуазныя рэформы 1860 – 1870 гг.


Адмена прыгоннага права, буржуазнае развiццё краiны абумовiлi неабходнасць правядзення  Расйскай мперы шэрагу рэформ: земскай (1864 г.), судовай (1864 г.), гарадскога самакiравання (1870 г.), вайсковай (1862, 1874 гг.), школьнай (1864 г.), а таксама некаторых ператварэння у галнах фiнанса, цэнзуры. У Беларусi гэтыя рэформы былi праведзены часцей за сё пазней i са значнымi адхiленнямi  парананнi з агульнарасiйскiмi нормамi. Прычынам гэтага стал напружанае становiшча  Беларус  сувязi з пастаннем 1863 г.  неабходнасць барацьбы з польскiмi плывамi.

Земская рэформа 1864 г. была распасюджана на тэрыторыi Беларусi толькi  1911 г. i яна закранула Вiцебскую, Мiнскую, i Магiлёскую губернi. Урад непакоiла магчымае змацненне польскага плыву  земскiх выбарных органах. Па гэтай прычыне рэформа не была пашырана на Віленскую і Гродзенскую губерні. Земствы садзейнічалі развіццю мясцовай ініцыятывы, гаспадаркі і культуры. Яны ўдзельнічалі ва ўтрыманні царкоўна-прыходскіх школ, арганізоўвалі санітарны нагляд, займаліся статыстыкай, садзейнічалі развіццю кустарных промыслаў і г.д. Земствы дзейнічалі да канца 1917 г1.

З усiх буржуазных рэформа 60-80-ых гг. найбольш паслядонай была судовая. У аснову яе былi пакладзены: бессаслонасць суда, спаборнiцтва бако, галоснасць судаводства i незалежнасць суддзя. Бы створаны спецыяльны iнстытут прысяжных павераных (адваката), iнстытут прысяжных заседацеля (суддзя-непрафiсiянала), якiя дзельнiчалi  крымiнальных працэсах i выносiлi канчатковае рашэнне аб вiнаватасцi цi невiнаватасцi падсуднага.. Для разгляду дробных злачынства i нязначных iска бы створаны мiравы суд са спрошчаным судаводствам. Стваралася стройная сiстэма судовых стано: акруговыя суды, судовыя палаты, сенат. для сiх саслоя уводзiся адзiны акруговы суд2.

Судовая рэформа на Беларусi пачала праводзiцца з 1872 г. з увядзеннем мiравых судо. Васьмiгадовая затрымка правядзення рэформы была звязана з iснаваннем на тэрыторыi Беларусi да 1868 г. вайсковага становiшча i дзейнасцю следчых камiсiй па справах за дзел  пастаннi 1863 г. З-за адсутнасцi  Беларусi земскiх устано мiравыя суддзi тут на выбрался, а прызначалiся мiнiстрам юстыцыi з лiку памешчыка лаяльных да раду, г.зн. Беларусь адразу была пазбалена адной з галоных рыс рэформы — выбарнасцi суддзя.

Вышэйшыя судовыя iнстанцыi — акруговыя суды, судовыя палаты, а таксама пракуратура, iнстытуты прысяжных павераных i заседацеля, у беларусi былi ведзены толькi  1882 г. Да гэтага часу рад звузi межы судовай рэформы, асаблiва адносна незалежнасцi суддзя. У 1889 г. замест мiравых судо бы уведзены iнстытут земскiх начальнiка, якiя прызначалiся губернатарамi, мiнiстрам унутраных спра.

Рэформа гарадскога самакiравання на тэрыторыi Беларусi была праведзена  1875 г. У адрозненне ад дарэформенных гарадскiх стано, новы закон абвяшча самакiраванне бессаслоным. Выбарчым правам карысталiся се плацельшчыкi гарадскiх падатка. Аднак прынятая сiстэма выбара гарадскiх галосных атаматычна забяспечвала большасць заможным гараджанам. Органы гарадскога самакiравання (гарадская дума i гарадская права) займалiся арганiзацыяй камунальнай гаспадаркi i транспарту, пытаннямi сiстэмы адукацыi i аховы здароя, добрапарадкаваннем тэрыторыi i зборам падатка. У 1892 г. было зацверджана новае палажэнне, якое прадугледжвала змацненне дзяржанага кiравання за дзейнасцю гарадскiх органа самакiравання  павелiчэнне маёмаснага цэнза3.

Школьная рэформа праводзiлася адпаведна “Палажэнню аб пачатковых народных вучылiшчах” (1864 г.) i “Статуту гiмназiй i прагiмназiй” (1864 г). Школа станавлася бессаслонай  агульнадаступнай, аднак склад навучэнца у сярэдняй i вышэйшай школе рэгулявася высокай аплатай за навучанне. У вынiку рэалiзацыi школьнай рэформы значна пашыраецца сетка пачатковых школ, якiя было дазволена адкрываць грамадскiм установам i прыватным асобам з падначаленнем iх вучылiшчным саветам. Гiмназii, адпаведна статуту, дзейнiчалi двух тыпа: класiчныя i рэальныя. У класiчных гiмназiях вялiкая вага надавалася вывучэнню старажытных мо i дысцыплiн гуманiтарнага профiлю, заканчэнне iх давала права паступлення ва нiверсiтэты без уступных экзамена. У рэальных гiмназiях павялiчвалася выкаладанне прыродазанчых дысцыплiн, замежных мо. Выпускнiкi iх маглi паступаць у вышэйшыя тэхнiчныя навучальныя становы. У 1871 г. бы зацвержданы новы статут гiмназiй. тэрмiн навучання  класiчных гiмназiях павялiчвася з 7 да 8 гадо, пашыралася выкладанне старажытных мо i матэматыкi. Рэальныя гiмназii былi ператвораны  рэальныя вучылiшчы i тэрмiн навучання  iх скарачася з 7 да 6 гадо. Важнымi элементамi дзейнасцi радавых арганiзацый  сферы адукацыi Беларусi 60-90-ых гг. XIX ст. сталi штучнае стрымлiванне развiцця вышэйшай i сярэдняй адукацыi, адначасова значнае павелiчэнне колькасцi пачатковых школ, адкрыццё шэрагу настанiцкiх семiнарый, дзе навучалася сельская моладзь4.

Некалькi пашырылся магчымасцi друку  вынiку прыняцця новага цэнзурнага статута 1865 г. Паводле яго, абмяжовалася самавольства лад у галiне выдавецкай справы. Адменялася папярэдняя цэнзура для кнiг вялiкага аб’ёму. Аднак масавыя выданнi, якiя прызначалiся для шырокага кола чытачо, павiнны былi праходзiць папярэднюю цэнзуру. Асобныя перыядычныя органы друку маглi быць вызвалены ад яе спецыяльным дазволам мiнiстра нутраных спра i пры мове нясення вялiкага грашовага закладу. Выдацы i рэдактары прыцягвалiся да адказнасцi за сваю дзейнасць толькi праз суд. Для правiнцыяльных масавых выдання, у тым лiку i на Беларусi, заховалася папярэдняя цэнзура.

Адной з першых пачалася рэалiзацыя вайсковай рэформы. У 1862 г. Расiйская iмперыя была падзелена на вайсковыя акругi, тэрмiн вайсковай службы бы скарочаны да 7-8 гадо. У пачатку 1874 г. была ведзена сеагульная вайсковая павiннасць для мужчын, якiя дасягнулi 20-гадовага зросту. Тэрмiн службы  сухапутных войсках панiжася да 6, а на флоце — да 7 гадо. Асобы, якiя мелi вышэйшую адукацыю, служылi  армii 6 месяца, сярэднюю — 1,5 года, пачатковую — 4 гады i г.д.

Мадэрнiзацыйны напрамак рэформ 60-80-ых гадо у Беларусi бы больш абмежаваным, чым у цэнтральных губернях Расiйскай iмперыi, з-за задач нацыянальна-канфесiйнай i саслонай палiтыкi раду у заходнiх губернях.


2. Асаблівасці урадавай палітыкі 1870-90-х гг.


Асаблівасці эканамічнай і саслоўнай палітыкі. Урадавая палiтыка  дачыненнi да Беларусi вызначалася  большай ступенi спецыфiчнымi чым агульнымi рысамi з ерапейскiм цэнтрам Расii. Прычыны гэтага былi абумолены неабходнасцю змагання расiйскага самадзяржая з уплывам польскага нацыянальна-вызваленчага руху i рэжымам абмежавальных закона, асаблiва  дачыненнi ярэйскага насельнiцтва.

Спецыфiчныя рысы эканамiчнай палiтыкi вызначылiся вялiкадзяржанымi, каланiзатарскiмi мэтамi расiйскага самадзяржая  заходнiх губернях. З мэтай русiфiкацыi тут фактычна бы устанолены рэжым выключных закона.

Гэта перш за усё абмежавальныя меры раду  сферы землеладання i землекарыстання, прынятыя  час i адразу пасля падалення пастання 1863 г. Яны былi накiраваны пераважна супраць католiка, ярэя i замежных грамадзян. Па закону ад 5 сакавiка 1864 г. “асобам польскага паходжання” i ярэям у заходнiх i паднёва-заходнiх губернях Расiйскай iмперыi было забаронена купляць казённыя i прыватныя землеладаннi, прададзеныя за дог. Iм не дазвалялася таксама набываць, прымаць у заклад, кiраванне, арэнду землi, купленыя на iльготных умовах. Для куплi прадаваемых на агульных умовах прыватных зямельных уладання абазначаныя  прыведзеным законе асобы не мелi права карыстацца iльготамi i пазыкамi. Такое права мелi для набыцця канфiскаваных маёнтка удзельнiка пастання 1863 г. прыезжыя памешчыкi i чынонiкi з унутраных губерня Расii i мясцовыя буйныя правасланыя землеладальнiкi. Праводзiлася мэтанакiраваная палiтыка па скарачэнню памера землеладання памешчыка-католiка i пашырэнню рускага, пераважна буйнага, землеладальнiка. Адпаведна закону ад 10 лiпеня 1864 г. распараджэнню ад 5 жнiня 1864 г. ярэi рысы аседласцi наогул былi пазбалены права набываць зямлю. Законам ад 10 снежня 1865 г. “асобам польскага паходжання” таксама было забаронена набываць ва ласнасць маёнткi. Выключэнне складалi ладанii якiя перадавалiся  спадчыну. Акрамя таго, усе высланыя з заходнiх губерня за дзел цi дачыненне да пастання 1863 г. на працягу двух гадо павiнны былi прадаць цi абмяняць свае маёнткi на мовах, якiя б iх задавальнялi. У маi 1882 г. урад забараня ярэям у межах рысы аседласц стала жыць па-за межамi гарадо i мястэчак, таксама арэндаваць тут, прымаць у заклад i кiраванне нерухомую маёмасць. У 1887 г. забараняла на набыццё зямлi  польскай мясцовасцi (за выключэннем Магiлёскай губернi) была распасюджана на замежных грамадзян. Прынятыя меры былi скiраваны на перадухiленне канкурэнцыi для мясцовых памешчыка з боку ярэйскай буржуазii i iншаземца з мэтай захавання буйнога латыфундуальнага землеладання. Абмежавальныя законы  дачыненнi да рассялення ярэя прывялi таксама да штучнай канцэнтрацыi iх  гарадах i мястэчках Беларусi, колькаснай перавагi ярэя сярод гарадскога пралетарыяту i гандлёва-прамысловага насельнiцтва, адбiлiся на зронi канцэнтрацыi прадпрыемства i дэфармавалi структуру прамысловай i гандлёвай буржуазii, пралетарыята, затрымлiвалi iх кансалiдацыю як сацыяльных груп. Яны абвастрылi аграрную перанаселенасць у Беларусi, прывялi да адноснага знiжэння кошту зямлi, перашкаджалi яе вольнай купле-продажу, спрыялi захаванню дваранскага землеладання  беларускiх губернях5.






Чтобы не видеть здесь видео-рекламу достаточно стать зарегистрированным пользователем.
Чтобы не видеть никакую рекламу на сайте, нужно стать VIP-пользователем.
Это можно сделать совершенно бесплатно. Читайте подробности тут.